Phần đất giáo xứ
Sơn Nguyên hiện nay gồm các xă Sơn Nguyên, Sơn
Hà, Suối Bạc, Sơn Xuân, Sơn Long, Sơn Định thuộc
huyện Sơn Ḥa và xă Ḥa Hội thuộc huyện Phú Ḥa.
Trên tuyến liên tỉnh lộ số 07 ( Quốc lộ 25) từ
Tuy Ḥa đến ngă ba Ngân Điền, rẽ phải theo đường
liên xă khoảng hơn 03km, nhà thờ Sơn Nguyên
thuộc thôn Nguyên Cam xă Sơn Nguyên ở hướng Tây
cách đường liên xă hơn 01km. Nh́n nhà thờ có
tính tạm thời không lộng lẫy nhưng ấm cúng, v́
nơi đây là chổ dựa tinh thần cho đoàn tín hữu đă
phải rời bỏ chốn an sinh đi xây dựng đời sống
mới.
II. ĐÔI D̉NG LỊCH SỬ :
Giáo xứ Sơn Nguyên
vừa mới được Đức Giám Mục Giáo Phận quyết định
nâng lên hàng giáo xứ vào ngày 01/07/2003. Là
một giáo xứ non trẻ nhưng vùng đất thuộc giáo xứ
Sơn Nguyên hôm nay đă đón nhận hạt giống Tin
Mừng rất sớm.
Trong danh sách
nhà thờ, nhà nguyện năm 1747 của cha Guillaume
Rivoal ghi phần thừa sai Paris có Lo-Rao (Lỗ -rong)
40 tín hữu , ngày nay thuộc thôn Nhất Sơn, xă
Ḥa Hội, huyện Phú Ḥa.
Sau phong trào Văn
Thân, năm 1890 Đồng Cam (xă Ḥa Hội) là một giáo
điểm được các linh mục ở Hoa Vông như cha
Guitton, cha Phục đến truyền giáo và chăm sóc
mục vụ
Tháng 03 năm 1979
một số đông giáo dân từ Cam Ranh, Nha Trang mang
hạt giống Tin Mừng đến ươm trồng và tung gieo
trên vùng kinh tế mới Ḥa Nguyên ở gần sát
Phường Bà Tám. Thời gian này số giáo dân từ vùng
Kinh Tế Mới đă cùng với giáo dân của giáo họ
Suối Sậy đi lễ ngày Chúa nhật tại nhà thờ Củng
Sơn thuộc giáo xứ Tịnh Sơn do cha Phêrô-Tuần
Nguyễn Cao Hiên làm cha sở.
* Đến năm 1987
giáo dân đă mời cha sở đến nhà kẻ liệt để ngài
ban Bí tích và dâng lễ tại nhà, trước đó chỉ đến
ban bí tích xức dầu chứ không dâng thánh lễ.
* Ngày 26/06/1989
giáo dân đă tự ư dựng một nhà thờ trên nền nhà
thờ cũ của họ Suối Sậy, nhà thờ này mái lợp bằng
tranh và không có vách.
* Đến ngày
05/07/1989 th́ nhà thờ mái tranh vách đất được
hoàn thành và cha sở đă về đây dâng lễ hằng tuần
vào Chúa nhật, việc làm này dần dần trở thành
thông lệ. Lúc này sinh hoạt của giáo họ dần dần
được củng cố, kết quả Ban Hành Giáo Lâm Thời đă
ra đời: Các ông Nguyễn Ngọc Cương, Đặng Đ́nh Duệ
đại diện cho giáo dân thôn 2, ông Nguyễn Quang
Khâm, ông Trương Thu đại diện cho giáo dân thôn
1, ông Lê văn Phú, ông Nguyễn Đáng đại diện cho
giáo dân Suối Sậy cũ và ban cố vấn gồm các cụ
cao tuổi : ông Huỳnh Tấn Công, ông Nguyễn Hót và
ông Nguyễn Tung (thường được gọi là ông Thị)
* Tháng 6 năm 1991
sau khi tham khảo ư kiến cha sở và giáo dân
trong khu vực, Ban Hành Giáo Lâm Thời quyết định
di dời nhà thờ đến khu vực thôn Nguyên Cam (thôn
2 trước đây) để đa số bà con giáo dân tập trung
về nhà thờ được thuận tiện hơn. Địa điểm dựng
nhà thờ Sơn Nguyên là đất thổ cư của ông Lê Đ́nh
Cát và một lô gia cư khác. Lúc đầu nhà thờ chỉ
được dựng lên có tính h́nh thức thô sơ tạm thời.
* Ngày 17/08/1991
nhà thờ Sơn Nguyên đă được hợp pháp hóa và được
phép xây dựng tại địa điểm nầy.
* Ngày 20/11/1991
bắt đầu đổ nền nhà thờ mới.
* Ngày
08/12/1991(Chúa nhật II mùa vọng) di dời nhà thờ
cũ sang địa điểm mới. Nhà thờ tạm được dựng lên
lúc này mái lợp tole cũ và bốn bên trống vách.
Ban hành giáo đă vận động giáo dân đi lên rừng
chặt cây lấy gỗ, xin Đức Giám Mục giáo phận giới
thiệu đi các xứ trong nước quyên tiền để tu bổ
và nới rộng thêm.
* Ngày 28/01/1992
khởi công mở móng xây dựng nhà thờ. Cùng với
t́nh yêu quan pḥng của Chúa, sự giúp đỡ của các
ân nhân, ḷng nhiệt thành, t́nh đoàn kết của cha
sở và giáo dân, nhà thờ dần dần được hoàn thành.
* Ngày 08/05/1992
giáo họ Sơn Nguyên đón mừng Cha Giuse Lê Thu
Thâu, người con của giáo họ vừa thụ phong linh
mục hôm 01/05/1992 . Cha Thâu được bổ nhiệm làm
phó xứ Tịnh Sơn , thường trực tại Sơn Nguyên .
* Ngày 09/07/1992
Giáo họ Sơn Nguyên đón mừng Đức Giám Mục PhaoLô
Huỳnh Đông Các về cử hành Thánh Lễ, làm phép nhà
thờ.
Ngày 06/12/1992
giáo dân đă bầu Ban hành giáo chính thức của
giáo họ , kết quả gồm có 08 vị với nhiệm kỳ làm
việc là 03 năm. Ban hành giáo đầu tiên gồm có
các ông :
- Ông Đặng
Đ́nh Duệ : Trưởng giáo họ
- Ông Nguyễn
Quang Khâm : Phó giáo họ
- Ông Lê Văn
Phú : Thư kư
Và 05 ủy viên :
- Ông Nguyễn
Ngọc Long
- Ông Lê
Hoành
- Ông Nguyễn
Đáng
- Ông Nguyễn
Diên
- Ông Nguyễn
Văn Lang
Ban hành giáo này
đă được cha sở chuẩn y.
* Họ Sơn Nguyên
lúc này được phân chia thành 03 giáo khóm theo
khu vực địa lư có các tên gọi như sau
1. Thánh Tâm (
gồm thôn 1 và thôn 3), nay là thôn Nguyên An
và Nguyên Trang.
2. Thánh PhaoLô
(thôn 2), nay là thôn Nguyên Cam.
3. Thánh Giuse (phường
Bà Tám cũ), nay là thôn Nguyên Hà.
* Đến tháng
12/1994 họ Sơn Nguyên được chia thành 04 giáo
khóm như hiện nay.
Ngày 01/07/2003
giáo họ Sơn Nguyên được Đức Cha Phêrô Nguyễn
Soạn Giám Mục Giáo phận Qui Nhơn nâng lên hàng
giáo xứ và bổ nhiệm Cha Phanxicô Xaviê Trần Đăng
Đức làm cha sở tiên khởi.
Nh́n lại chặng
đường lịch sử đă qua ắt phải nói lên lời tạ ơn,
tạ ơn Chúa luôn hiện diện , bao bọc dân Chúa dù
là một nhóm dân nhỏ bé và bất xứng. Trong tâm
t́nh tạ ơn, dân Chúa ở Sơn Nguyên kiên tŕ sống
đức tin, hôm sớm kinh lễ, dâng ḿnh trong đời
sống thánh hiến :
Maria Madalêna
Nguyễn Thị Lan ḍng Đa Minh Tam Hiệp, khấn
lần đầu năm 1999.
Rosa Huỳnh
Ngọc Đỗ Quyên ḍng Mến Thánh Giá Qui Nhơn,
Khấn lần đầu năm 2004.
và những người
con khác đang âm thầm phục vụ trong linh đạo
Tu Hội Đời.
‘Mượn màu một chút
làm duyên, Mấy đời gỗ mục làm nên thuyền rồng’,
tất cả chỉ là những cố gắng mọn hèn để đáp đền
T́nh Chúa quan pḥng quá cao dày, quá rộng lượng
và bền vững tín trung.